Pu erh thee is een Chinese thee uit de provincie Yunnan die na de eerste verwerking verder rijpt. Er zijn twee hoofdstijlen: sheng, die langzaam rijpt, en shou, waarbij de rijping wordt versneld. De smaak loopt uiteen van fris en plantaardig tot donker, aards en zacht.
Je koopt deze thee los of samengeperst in bijvoorbeeld een theecake. De bladeren kun je meestal meerdere keren opgieten, waarbij de smaak per kopje verandert.
Hoe wordt pu erh thee gemaakt?
Pu erh wordt gemaakt van de bladeren van de theeplant. Voor deze thee worden vaak grote, stevige bladeren uit Yunnan gebruikt. Na het plukken en de eerste verwerking volgt een rijpingsproces. Daarbij spelen onder meer bacteriën en gisten een rol. De manier waarop de bladeren rijpen, bepaalt of de thee sheng of shou wordt.
- Sheng pu erh wordt ook rauwe pu erh genoemd. De bladeren rijpen op natuurlijke wijze verder. Jonge sheng is vaak licht en fris, terwijl oudere sheng onder goede bewaaromstandigheden een diepere smaak kan krijgen.
- Shou pu erh heet ook rijpe pu erh. De bladeren worden verwerkt in vochtige hopen, waardoor de rijping wordt versneld. Deze thee is meestal donkerder en smaakt vaak aards en rond.
Het woord ‘rauw’ betekent bij sheng niet dat je verse, onbewerkte bladeren drinkt. De bladeren zijn al verwerkt voordat ze verder rijpen.
Waar smaakt pu erh thee naar?
De smaak hangt af van de bladeren, de verwerking, de leeftijd en de manier van bewaren. Ook de trektijd maakt verschil. Laat je de thee lang staan, dan wordt de smaak sterker en kan hij bitterder worden.
Jonge sheng kan fris, bloemig of plantaardig smaken, met soms een bitter of stroef randje. Bij oudere sheng kunnen zachtere, houtige of fruitige tonen ontstaan. Shou heeft vaak een vollere smaak die aan aarde of hout doet denken. Sommige soorten hebben ook een lichte zoetheid.
Een aardse geur hoort bij veel shou-thee. Een duidelijk muffe of beschimmelde geur is iets anders: thee met zichtbare schimmel of een onaangename schimmelgeur kun je beter niet drinken.
Zo zet je pu erh thee
Je hebt geen speciale theepot nodig. Met een gewone pot of een kop met theezeef kun je beginnen. Gebruik ongeveer 2 tot 3 gram thee per kop van 200 milliliter en pas de hoeveelheid later aan je smaak aan.
- Maak de bladeren los. Gebruik je een theecake, breek dan voorzichtig een klein stukje van de rand af. Probeer de bladeren niet helemaal fijn te drukken.
- Verwarm het water. Begin bij jonge sheng met water van ongeveer 80 tot 90 graden. Voor shou kun je water van ongeveer 95 graden gebruiken.
- Laat de thee trekken. Begin met ongeveer 1 tot 2 minuten. Proef en laat een volgende kop korter trekken als de thee te sterk of bitter is.
- Giet de bladeren opnieuw op. Bewaar de natte bladeren in de zeef of pot en voeg opnieuw heet water toe. De smaak verandert bij elke keer opgieten.
Bij een compacte cake spoelen sommige theedrinkers de bladeren eerst kort met heet water. Dat eerste water wordt weggegoten. Het kan helpen om de samengeperste bladeren los te maken, maar is voor een gewoon kopje niet verplicht.
Je kunt pu erh ook zetten in een kleine theepot of gaiwan, een kom met deksel. Daarbij gebruik je relatief veel blad en laat je de thee kort trekken. Zo proef je goed hoe de smaak zich bij opeenvolgende infusies ontwikkelt.
Losse pu erh of een theecake kopen?
Losse pu erh is handig als je voor het eerst wilt proeven. Je kunt eenvoudig een kleine hoeveelheid afmeten en hoeft niets los te breken. Een theecake is samengeperste thee, meestal in een ronde vorm. Er zijn ook blokken en kleinere porties geperste thee.
Let bij het kiezen vooral op de stijl. Zoek je een frisse thee met mogelijk wat bitterheid, probeer dan sheng. Wil je liever een donkere, aardse kop, dan is shou een logische eerste keuze. Een proefpakket met beide stijlen maakt het verschil makkelijk te herkennen.
Oudere pu erh is niet automatisch lekkerder. Leeftijd, opslag en persoonlijke smaak spelen allemaal mee. Een cake die slecht bewaard is, kan minder prettig smaken dan een jongere thee die goed is behandeld.
Pu erh thee bewaren
Bewaar de thee op een schone plek zonder sterke geuren. Theebladeren nemen namelijk gemakkelijk luchtjes uit hun omgeving op. Leg een cake daarom niet naast kruiden, koffie of schoonmaakmiddelen.
Houd de thee weg van direct zonlicht en vochtige plekken. Bewaar een cake bij voorkeur in de oorspronkelijke papieren verpakking op een droge plek met wat luchtcirculatie. Losse thee kun je in een schone, goed gesloten theebus bewaren als je die vooral vers wilt houden voor dagelijks gebruik.
Lang bewaren verandert niet elke thee op dezelfde manier. Vooral bij sheng kan de smaak zich verder ontwikkelen, maar het resultaat hangt sterk af van de omstandigheden. Je hoeft een cake niet jarenlang te bewaren om ervan te genieten.
Is pu erh thee gezond?
Pu erh is een drank die past in een gevarieerd voedingspatroon. Drink je hem zonder suiker, dan voeg je met de thee zelf nauwelijks calorieën toe. Dat betekent niet dat de thee op zichzelf zorgt voor gewichtsverlies of je lichaam ‘reinigt’.
Er wordt onderzoek gedaan naar mogelijke effecten van pu erh op het lichaam. Resultaten uit dieronderzoek zijn niet zomaar te vertalen naar mensen. Gebruik de thee daarom niet als vervanging voor een behandeling of als middel om af te vallen.
Pu erh bevat cafeïne. De hoeveelheid in je kopje verschilt onder meer door de thee, de hoeveelheid blad en de trektijd. Ben je gevoelig voor cafeïne, dan kun je last krijgen van bijvoorbeeld een onrustig gevoel, hartkloppingen of slechter slapen. Drink de thee dan minder sterk of eerder op de dag.
Veelgestelde vragen over pu erh thee
Kun je pu erh thee elke dag drinken?
Dat kan voor veel volwassenen, zolang de totale hoeveelheid cafeïne past bij wat zij goed verdragen. Tel ook cafeïne uit andere dranken mee. Ben je zwanger, geef je borstvoeding of heb je een medische vraag over cafeïne, bespreek je persoonlijke situatie dan met een arts of verloskundige.
Is pu erh thee gevaarlijk?
Een normale hoeveelheid goed bewaarde pu erh is voor de meeste volwassenen geen probleem. De cafeïne kan wel klachten geven als je er gevoelig voor bent of er veel van binnenkrijgt. Drink geen thee die zichtbaar beschimmeld is.
Helpt pu erh thee bij afvallen?
Er is geen reden om pu erh als afslankmiddel te zien. De thee kan wel een alternatief zijn voor een drank met suiker, als je hem zelf ongezoet drinkt.
Hoe vaak kun je pu erh opnieuw opgieten?
Dat hangt af van de hoeveelheid blad, de trektijd en de thee zelf. Bij korte infusies zijn vaak meerdere kopjes mogelijk. Stop wanneer de thee te weinig smaak geeft.
Wil je kennismaken met pu erh, begin dan met een kleine hoeveelheid sheng en shou. Zet beide niet te sterk en proef dezelfde bladeren een paar keer opnieuw: juist bij het opgieten merk je hoe de smaak verandert.
