Zo herken je de buizerd: de meest geziene roofvogel
Wie vaak buiten is, ziet vaak de buizerd. Dit is de bekendste roofvogel van Nederland. De buizerd is een middelgrote vogel met brede vleugels en een korte staart. Zijn kleuren variëren: sommige buizerds zijn bijna wit, anderen heel donker en veel soorten zijn bruin met lichte vlekken. Let goed op de ‘zweefhouding’. Een buizerd zweeft vaak op thermiek, met gespreide vleugels waar je soms duidelijke ronde vormen aan het eind van de ‘vingers’ ziet. De roep klinkt als een miauwende kat. Buizerds zitten vaak alleen, op een paal langs de weg of roerloos boven een veld. Verwarren mensen ze met andere roofvogels, dan gaat het meestal om de matige V-vorm van de vleugels en het rustige vliegen.
Havik en sperwer: kracht en snelheid in het bos
De havik en de sperwer leven vooral in en rond bossen. Ze lijken een beetje op elkaar, maar de havik is een stuk groter. De sperwer is ongeveer zo groot als een merel of een duif. Beide soorten zijn grijs aan de rugzijde. Ze hebben een lichte buik met fijne strepen. De sperwer heeft dunne, lange poten en een relatief lange staart. Deze roofvogel vliegt snel en kan geweldig tussen bomen door schuiven. Een havik is forser en heeft bredere vleugels. Die jaagt ook op iets grotere vogels zoals een duif of ekster. Eten deze vogels een prooi op de grond, dan laten ze een hoop veren achter. In hun vlucht zijn havik en sperwer moeilijk te onderscheiden, maar let op de grootte en de manier van vliegen. Sperwers maken korte, snelle vleugelslagen. Een havik zweeft vaker tussendoor.
Torenvalk: stil hangen boven het veld
De torenvalk herken je meteen aan zijn manier van jagen. Als je een roofvogel ziet die met snelle vleugelslagen stil in de lucht “bidt”, dan is dit bijna altijd een torenvalk. De staart is vaak wijd uitgespreid als een waaier en duidelijk zichtbaar is een zwarte band aan het eind van de staart. Mannetjes hebben een grijze kop, vrouwtjes zijn geheel bruin. De torenvalk eet vooral muizen en jaagt op open velden. Door vaak stil in de lucht te hangen is deze soort makkelijk te herkennen vanaf de fiets of tijdens een wandeling. Zijn scherpe blik maakt hem tot een echte muizenjager.
Wespendief en kiekendief: soepel jagers van het open land
In de zomer kun je in sommige delen van Nederland de wespendief en de kiekendief tegenkomen. De wespendief lijkt een beetje op de buizerd, maar leeft vooral in bossen en eet bij voorkeur wespen en hun larven. De kop van deze roofvogel is opvallend smal en lijkt soms wel een beetje op die van een duif. De wespendief is wat slanker en eleganter dan de buizerd en zweeft vaak met rechte vleugels. De kiekendief is een echte vogel van het open land, zoals rietvelden, weilanden en akkers. Tijdens het vliegen zie je al snel het verschil: de vleugels van een kiekendief staan in een duidelijke V-houding en hij maakt wiegende bewegingen van links naar rechts. Mannetjes zijn vaak lichtgrijs met zwarte vleugelpunten, terwijl vrouwtjes bruin zijn. Ze jagen vaak heel laag over het veld, speurend naar kleine dieren.
Zeearend en slechtvalk: de reus en de snelheidsduivel
Twee bijzondere roofvogels komen steeds vaker in Nederland voor: de zeearend en de slechtvalk. De zeearend is met zijn enorme spanwijdte van soms wel 2,5 meter de allergrootste. Deze vogel wordt niet voor niets de “vliegende deur” genoemd. Volwassen zeearenden hebben een opvallend lichte kop en een forse, gele snavel. Ze leven vooral rond grote meren en rivieren, vaak waar veel watervogels zitten. De slechtvalk is de snelste vogel ter wereld. Hij jaagt vaak op duiven en andere vogels door vanuit de lucht te storten en zijn prooi in volle vlucht te grijpen. Deze vogel heeft een blauwgrijze rug en donkere ‘snorstrepen’ op zijn kop. Slechtvalken broeden steeds vaker op hoge gebouwen in steden, dus je kunt ze ook in de stad zien. Ze zijn te herkennen aan hun snelle, gestroomlijnde vlucht.
Veelgestelde vragen over roofvogels Nederland herkennen
Welke roofvogels kun je het hele jaar zien in Nederland?
Buizerd, havik, sperwer en torenvalk kun je in alle seizoenen zien in Nederland. Deze roofvogels blijven het hele jaar door in hun leefgebied.
Waar kun je het beste roofvogels kijken?
Open weilanden, bosranden en boven sloten of plassen zijn goede plekken om roofvogels te zien. Ook langs snelwegen en op paaltjes in het veld zitten vaak buizerds en valken.
Hoe zie je of een roofvogel een mannetje of vrouwtje is?
Bij sommige soorten zijn mannetjes kleiner dan vrouwtjes en soms zijn ze anders van kleur. Bij de torenvalk kun je het verschil goed zien: mannetjes hebben een lichtgrijze kop, vrouwtjes zijn helemaal bruin.
Zijn alle grote vogels roofvogels?
Niet elke grote vogel is een roofvogel. Reigers, ooievaars en sommige meeuwen zijn wel groot, maar jagen niet als roofvogels en hebben ook geen typische haaksnavel en klauwpoten.
Hoe herken je roofvogels aan hun gedrag?
Roofvogels herken je aan jagen vanuit de lucht, het stiekem besluipen van prooien of zweven op de thermiek. Ze zitten vaak hoog en kijken scherp om zich heen.
